Vragen GroenLinks over Schuldhulpverlening

Wijk bij Duurstede, 16 december 2017. Op 21 november stelde GroenLinks schriftelijke vragen over de “Schuldhulpverlening”. De vragen werden op 12 december door de verantwoordelijk wethouder beantwoord en zijn sinds 15 december te lezen op de website van de gemeente.

Vraag 1: Wanneer kan het (RDWI RSD) Beleidsplan Schuldhulpverlening 2017-2020 verwacht worden? Zouden wij een stand van zaken kunnen krijgen met betrekking tot de schuldhulpverlening (kerncijfers, wachttijden, doorlooptijden, afvallers na voorselectie, hulp aan afvallers, begeleiding minder zelfredzame personen, groeiende groepen: jongeren, zzp’ers)?
  • Antwoord: Het uitvoeren van de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening is een taak van de RDWI. Het beleid is opgenomen in het Tweejarenplan van de RDWI. Hoofdstuk 4.2 is als bijlage toegevoegd. Gemeenten en RDWI gaan in het eerste kwartaal van 2018 een strategisch plan opstellen a.d.h.v. landelijke succesvolle pilots en best practices. Voor onze gemeente zijn de cijfers zijn er over de periode 01-11-2016 tot 01-11-2017: 69 aanmeldingen geweest. Hiervan blijven ongeveer 50 personen over die geholpen worden. Dit kan gaan om adviesgesprekken, sanering van schulden of een schuldregeling. Er is geen sprake van een voorselectie. Wel vallen er mensen af doordat ze bijvoorbeeld niet op de afspraak verschijnen, verwijzingen plaatsvinden naar sociaal raadslieden of als er sprake is van een multi problem situatie. In het laatste geval worden mensen verwezen naar professionele hulpverleners. Op dit moment is er voor schulddienstverlening geen wachttijd. Dit betekent dat klanten max binnen 1 week kunnen worden geholpen door een schulddienstverlener. De intake wordt gedaan op locatie gedurende 2 dagen per week. Voor jongeren en ondernemers is er speciale aandacht. Meer hierover is te lezen in de bijlage.
Vraag 2: Hoe staat het met de brede toegang tot de schuldhulpverlening? Op welke gronden vindt voorselectie plaats (vallen aanvragers met een eigen huis bijv. per definitie af) en worden ook buitenwettelijke/verzwaarde weigeringsgronden gehanteerd?
  • Antwoord: Er vindt geen voorselectie plaats. Voor nieuwe aanvragen zijn er geen voorwaarden/ uitsluitingsgronden. Als een eerdere aanvraag negatief beëindigd is, kan gekeken worden naar de reden van beëindiging, maar er wordt altijd gekeken of de omstandigheden veranderd zijn. Er wordt niet vooraf al bepaald dat iemand niet in aanmerking komt voor schulddienstverlening. Wel kunnen zaken als een eigen woning, eigen bedrijf, of fraude gevolgen hebben voor het soort traject dat wordt aangeboden. Tijdens de intake wordt de mate van zelfredzaamheid van de hulpvrager onderzocht zodat de juiste ondersteuning aansluit om te zorgen dat de inwoner niet verstrikt raakt in het web.
Vraag 3: Hoe wordt de suggestie van het overnemen van schulden beoordeeld? Zou daarmee geëxperimenteerd kunnen worden?
  • Antwoord: Het overnemen van schulden is slechts het oplossen van een deel van het probleem. Vanuit de schulddienstverlening van de RDWI wordt ook ingegaan op houding en gedrag van de inwoner. Er wordt gekeken naar het oplossen van de schulden en vervolgens naar de hulpverlening die noodzakelijk is. Er zijn verschillende kanttekeningen bij het overnemen van schulden door de gemeente: - bij het snel proberen op te lossen van het financiële probleem wordt vaak pas later duidelijk dat er méér schulden zijn dan vooraf bekend was. Ook wordt vaak onvoldoende gekeken naar de draagkracht om de schuld aan de gemeente terug te betalen. De kans op nieuwe financiële problemen ligt zo op de loer. In het rekenvoorbeeld bij de schriftelijke vragen wordt de hoogte van de schuldenlast als startpunt genomen. Wij kijken naar de draagkracht en wat de inwoner minimaal nodig heeft om vaste lasten en levensonderhoud te kunnen betalen. - Niet iedere schuldenaar staat onder bewind. De berekening is dan ook gebaseerd op verkeerde aannames. - Dat de verlammende stress wegvalt, lijkt positief, echter de ervaring is dat mensen met schulden uit beeld raken zodra een dreigende situatie niet meer aan de orde is. Ze komen bijvoorbeeld met een dreigende ontruiming of beslag en zodra dit is opgelost, ervaren ze de noodzaak om de psychosociale of andere problemen aan te pakken niet meer. Het goed uitleggen wat schuldeisers wel en niet mogen doen levert vaak al voldoende rust. Hier zal rekening mee gehouden moeten worden. - Daarnaast is de kans, bij de suggestie van het overnemen van schulden, op verstrikt raken groter omdat niet gekeken wordt naar de oorzaken van de schulden en de zelfredzaamheid van de inwoner voordat de schulden aangepakt worden. Kortom: bureau schulddienstverlening van de RDWI is geen grote voorstander van het overnemen van schulden zoals dit nu landelijk bij sommige gemeenten wordt toegepast.
Vraag 4: Hoe wordt de mogelijkheid van een bureaucratievrij budget beoordeeld (dat hulpverleners naar eigen inzicht kunnen besteden)? Zou daarmee geëxperimenteerd kunnen worden?
  • Antwoord: Een vrij budget om in specifieke situaties een beroep op te kunnen doen, zou kunnen helpen. Het is dan de vraag wie gaat beoordelen of dit budget ingezet gaat worden. Een terdege afweging is noodzakelijk. Het kan namelijk verwachtingen scheppen, die uiteindelijk niet nagekomen kunnen worden. Bureau schulddienstverlening van de RDWI is er voorstander van om klanten van schulddienstverlening die niet onder Participatiewet of BBZ vallen (Nuggers: niet-uitkeringsgerechtigden) meer gebruik te laten maken van de overige diensten die door de RDWI worden aangeboden: zoals bemiddeling naar werk door Connect.
Vraag 5: In hoeverre is het mogelijk afspraken te maken met woningcorporaties, zorgverzekeraars, energieleveranciers en waterbedrijven om achterstanden te melden (bijvoorbeeld na twee maanden)? In hoeverre is mogelijk bij een combinatie van achterstanden en ingrijpende levensgebeurtenissen eenzelfde vroegtijdige signalering toe te passen?
  • Antwoord: In Wijk bij Duurstede is er sinds begin dit jaar een nauwe samenwerking m.b.t. ‘vroegsignalering schuldenproblematiek’. Een werkgroep is aan het uitwerken hoe signalen eerder opgevangen kunnen worden van mensen die potentieel kans maken om in de schulden te komen. Dit is een samenwerking van de RDWI (afd. schulddienstverlening), Stichting Binding, Woningbouwstichting Cothen, Woningcorporatie Volksbelang en de gemeente. In eerste instantie gaat het om mensen met betalingsachterstanden van huur en energie. Na één maand betalingsachterstand worden de huurders schriftelijk benaderd en wordt zo nodig met hen in gesprek gegaan. Als dan blijkt dat er meer aan de hand is dan een keer de huur niet op tijd (of niet) kunnen betalen dan worden professionals van Binding of de afd. schulddienstverlening ingezet. Met deze proef verwachten wij mensen in en eerder stadium te kunnen bereiken waardoor grotere problemen voorkomen kunnen worden. Wij verwachten ook dat dit een grotere werkdruk zal gaan betekenen voor de professionals die op dit gebied werkzaam zijn. Daarom wordt gestart met een proef voor huurders. Op termijn kan mogelijk uitbreiding worden gedaan naar andere doelgroepen. Ook is sinds september het inlooppunt Grip op de Knip gestart. In dit inlooppunt zitten professionals van Stichting Binding, RDWI (schuldhulpverlening en formulierenbrigade) en Humanitas om de mensen direct te helpen. Hierbij valt te denken aan hulp bieden bij het invullen van formulieren, het helpen bij het ordenen van de administratie, het lezen van onbegrijpelijke brieven, schuldenproblematiek en vragen m.b.t. rondkomen. In december start er een communicatietraject (richting inwoners en samenwerkingspartners) om dit inlooppunt goed bekend te maken.

Gratis nieuwsbrief

Aanmelden of afmelden

De nieuwsbrief wordt dagelijks na 18.00 uur gemaild.
captcha