Wijk bij Duurstede, 21 december 2020. De gemeenten van de Kromme Rijnstreek, waar Wijk bij Duurstede bij hoort, willen van de bevolking weten hoe ze over windturbines en zonnevelden denken. Een voorproefje daarvan heeft Wijk bij Duurstede al gehad. Afgelopen jaar kwamen Cothense dames in het geweer tegen het voorgenomen zonnepark aan de Groenewoudseweg. Bijna het hele dorp tekende hun petitie. Het plan werd in december afgeblazen. De gemeenten moeten kijken of er wel draagvlak is voor de plannen. Dat doen ze op hun geheel eigen manier.

Mooi dan toch dat de gemeenten gezamenlijk informatiebijeenkomsten organiseren en enquêtes? Ja, op zich wel, maar in Wijk bij Duurstede gaat dat weer anders dan in de andere Krommerijn gemeenten. Wijk bij Duurstede begint met waar je de windturbines wil hebben, en doet daarna pas een enquête over of we wel windturbines willen. Helaas is dat niet alles. De “burgerparticipatie” lijkt een beetje een verplicht nummer, en kent dus een paar eigenaardigheden.

In de enquête “Zonnevelden en windmolens? Samen vinden we de beste plekken” mogen we als inwoners iets vinden. Daarin zitten opmerkelijke dingen:

Voor zonnevelden mogen we aangeven of we ze niet in stiltegebied willen hebben. Voor windturbines is die vraag er niet. Dat is op zijn minst merkwaardig; zonnevelden maken geen geluid, windturbines wel. In stiltegebied zou je dus eerder zonnevelden dan windturbines moeten toestaan. Vergissing? Nee. In de uitnodigingstekst van de online bijeenkomst stond precies hetzelfde. De ambtenaar werd erop gewezen en die zei dat het in de enquête wel ook over windturbines in stiltegebied ging. Niet waar dus. Maar is het bewust? Waarschijnlijk wel; de U16 en het Pondera windonderzoek hebben mogelijke lokaties voor wind aangegeven, ook in stiltegebied. Hopen de gemeenten dat u massaal aangeeft het niet belangrijk te vinden zodat turbines daar dan ook kunnen komen?

Nog een rare: Of we het belangrijk vinden dat ze minstens 400 meter van woningen staan. Dat is gewoon de wet. En dat is bij een turbine van 235 meter hoog schandalig dichtbij. De meeste aanwezigen in de online bijeenkomst wilden juist verder weg, waarbij 10x de hoogte van de turbine werd genoemd. De enquête had geen mogelijkheid om dat aan te geven. En wat nu? Gaan we concluderen dat 401 meter van woningen af gesteund wordt door de mensen die de enquête invulden?

We mogen aangeven hoe belangrijk we het vinden dat de turbines en zonnevelden aansluiting hebben op het electriciteitsnetwerk. Daarvan kan je zeggen; als er geen aansluiting is heb je er niks aan, dus wat een rare vraag. De electriciteitswet kent een aansluitplicht voor de netbeheerder. Dus wat doet deze vraag in de enquete? De tekst zegt: “We zorgen voor goede aansluiting op het elektriciteitsnetwerk.” Dan is de vraag natuurlijk wie die “we” zijn. De netbeheerder slaat de kosten om naar het vastrecht dat u moet betalen. Dus als de vraag is wie de aansluitkosten gaat betalen, dan is het antwoord; iedere stroomconsument.

We mogen aangeven of het belangrijk is als de windturbine en het zonnepark netjes opgeruimd gaat worden. Dat kan je anders opschrijven: Als de exploitant het niet opruimt, dan gaat u dat betalen. Is het belangrijk dat de exploitant dat doet? Maar natuurlijk. Om dat te laten werken is nodig dat de exploitant gedwongen wordt een opruimfonds te vullen. Omdat hij anders vlak voor de subsidie afloopt de tent failliet laat gaan en de samenleving met de rommel laat zitten.

De enquête geeft dus de mogelijkheid om te reageren op randvoorwaarden en criteria waar verder geen uitleg bij zit. Voor wie niet goed bekend is met wet en regelgeving en financiering lijken het vrije keuzes, maar u wordt een beslisfuik ingetrokken. En dat is al erg genoeg, maar er mist meer.

Een harde voorwaarde voor plaatsen van wind en zon zou moeten zijn dat de exploitant ervan een scherpe financiële controle krijgt. Er gaan tonnen aan subsidie naar de exploitanten en als je wil weten of dat terecht is moet je een verplichte accountantscontrole laten uitvoeren. We zijn als belastingbetalers allemaal een soort aandeelhouders omdat we die subsidie al betalen. Dan moeten we op zijn minst weten wat er met ons geld gebeurd.

Dan missen we nog misschien wel de belangrijkste criteria: De criteria voor het te bereiken doel. De reden dat er windturbines en zonnevelden moeten komen is volgens de inleidende tekst: “Vier gemeenten in de Kromme Rijnstreek willen uiterlijk in 2050 energieneutraal zijn om bij te dragen aan een leefbare wereld voor volgende generaties.”

Dat betekent dat we pas in 2048 hoeven te beginnen met de bouw van windturbines en zonnevelden. We zouden ook moeten weten hoeveel windturbines en zonnevelden er nodig zijn om dat doel te bereiken. Maar waar de gemeenten mee moeten beginnen is die leefbare wereld voor volgende generaties in scherpe doelstellingen op te schrijven. Wat is het effect van deze plannen op de leefbaarheid voor toekomstige generaties? En hoe ver kijken we dan vooruit?

Duurstede voor Democratie stelt het volgende eisenpakket voor:

Enquête aanpassen:

  • Toevoegen van de randvoorwaarde over windturbines in stiltegebied
  • Vragen naar wat de inwoners een acceptabele afstand vinden voor windturbines

Pakket van eisen:

  • Eisen dat de exploitant de stroomaansluiting betaalt
  • De exploitant vult een opruimfonds wat voldoende groot is om alles op te ruimen
  • Verplichte accountantscontrole van de jaarrekening van de exploitant
  • Verplichte openbare jaarrekening (OOB status)
  • Opstellen criteria voor leefbare wereld voor volgende generaties
  • Toetsing van de maatregelen aan de criteria voor leefbare wereld

Willem Joustra, voorzitter Duurstede voor Democratie

Gratis nieuwsbrief

Aanmelden of afmelden

De nieuwsbrief wordt dagelijks na 18.00 uur gemaild.
captcha